سرمایه گذاری (Investment) چیست و انواع آن کدام است؟

فرقی نمی‌کند که یک کارمند با حقوق معمولی هستید یا در جایگاه صاحب کارخانه‌ای بزرگ با چند صد نفر نیروی کار هستید. سرمایه‌گذاری (Investment) یکی از مهم‌ترین مفاهیمی است که همه ما فارغ از اینکه چه میزان تمکن مالی داریم، در سراسر زندگی با آن مواجه هستیم. شرایط ویژه در ایران مانند تورم زیاد هم لزوم سرمایه‌گذاری را بیش از پیش ایجاب می‌کند. 

شاید در کلام صحبت از این دست مفاهیم ساده باشد، اما تجربه نشان داده است که بسیاری از افراد در پیدا کردن مصادیق سرمایه‌گذاری متناسب با شرایط خود مشکل جدی دارند. فقط کافیست نگاهی به تعداد کسانی بیندازید که سرمایه خود را وارد بازارهای مالی می‌کنند و بعد از مدتی شکست خورده از آن بیرون می‌آیند. این اوضاع هر کسی را به‌فکر فرو می‌برد که در چنین شرایطی، بهترین راه سرمایه‌گذاری چیست؟ برای پاسخ به این سوال مهم تصمیم گرفتیم مقاله پیش رو را آماده کنیم. پیشنهاد می‌کنیم تا پایان این مقاله با ما همراه باشید. 

 

سرمایه‌گذاری چیست؟ 

سرمایه‌گذاری یکی از مفاهیمی است که هزاران سال قدمت دارد. البته مفهوم این عبارت به‌شکل امروزی، ریشه در قرن 17 میلادی دارد. در این زمان بود که برای نخستین بار، بازارهای مالی عمومی ایجاد شدند تا فرصت‌های سرمایه‌گذاری را در اختیار همه افراد قرار دادند. بورس اوراق بهادار آمستردام در سال 1602 افتتاح شد و از این حیث به‌عنوان نخستین بازار بورس در دنیا شناخته می‌شود. 

در پاسخ به این سوال که «سرمایه‌گذاری چیست؟» باید به دو کلید واژه مهم یعنی “کسب سود” و “زمان” اشاره کنیم. سرمایه‌گذاری را می‌توان به‌صورت صرف منابع (پول، کار و زمان) به‌عنوان «هزینه در امروز با هدف کسب سود در طول زمان» تعریف کرد. یک سرمایه‌گذار وقتی دارایی را برای خرید انتخاب می‌کند، به‌دنبال مصرف کردن آن نیست؛ بلکه قصد دارد تا از آن برای خلق ثروت در آینده بهره بگیرد. 

در بازارهای مالی، سرمایه‌گذاری را می‌توان نقطه مقابل ترید (Trade) دانست. در هر دو روش، افراد به‌دنبال کسب سود از محل خرید و فروش دارایی‌ها هستند. در عین حال تریدرها معمولا در بازه‌های زمانی کوتاه (چند دقیقه تا چند ماه) به‌معامله کردن می‌پردازند. این در حالی است که سرمایه‌گذاران معمولا اهداف زمانی طولانی مدت (چند ماه تا چند سال) را برای کسب سود در نظر می‌گیرند. 

 

انواع روش‌های سرمایه‌گذاری 

صحبت درباره روش‌های سرمایه‌گذاری، نیاز به ساعت‌ها بحث و بررسی دارد. هر سرمایه‌گذار فارغ از اینکه چه بازاری را برای فعالیت انتخاب می‌کند، باید یک سبک خاص را در خرید و فروش دارایی‌ها اتخاذ کند. در این قسمت ما روی چهار سبک رایج که دو به‌دو در مقابل یکدیگر قرار می‌گیرد، تمرکز می‌کنیم. 

 

1. سرمایه‌گذاری فعال و غیرفعال 

سرمایه‌گذاری فعال (Active) ناظر به مدیریت فعال پرتفو از سوی سرمایه‌گذار است. در مقابل سرمایه‌گذاری غیر فعال یا پسیو (Passive) وجود دارد که در آن کمتر شاهد تغییر در ترکیب دارایی‌های پرتفوی از سوی سرمایه‌گذار هستیم. 

یک صندوق سرمایه‌گذاری را در نظر بگیرید که از چندین دارایی با سهم مشخص تشکل می‌شود. اگر مدیران صندوق با هدف کسب سود بیشتر، دائما ترکیب دارایی‌ها را تغییر دهند، در این شرایط مدیریت فعالانه پرتفوی را در پیش می‌گیرند، اما اگر ترکیب دارایی‌های صندوق برای طولانی مدت دستخوش تغییر نشود، در این حالت سرمایه‌گذاری به سبک غیرفعال را شاهد هستیم. 

سرمایه‌گذاری فعال در برابر غیرفعال
سرمایه‌گذاری فعال در برابر غیرفعال

در حالت فعال، امکان استفاده حداکثری از فرصت‌های سرمایه‌گذاری به وجود می‌آید. در عین حال احتمال خطا در تصمیم‌گیری‌ها نیز افزایش می‌یابد. اما سرمایه‌گذاری پسیو به‌نوعی پایداری بیشتری دارد؛ چرا که در این سبک معامله‌گران کمتر درگیر نوسانات قیمت به‌صورت مقطعی می‌شوند. البته سودآوری صندوق‌های پسیو معمولا در بازه زمانی طولانی‌تری اتفاق می‌افتد. 

 

2. سرمایه‌گذاری رشد محور و ارزش محور

سرمایه‌گذاری رشد محور (Growth) مبتنی بر شناسایی دارایی‌های مستعد سودآوری بالا در یک بازه زمانی مشخص است. در مقابل سرمایه‌گذاری ارزش محور (Value) به‌دنبال شناسایی دارایی‌هایی است که در بلندمدت جایگاه ارزشمند خود را حفظ می‌کنند. 

واقعیت از این قرار است که دارایی‌های رشد محور به‌صورت مقطعی مورد توجه فعالان بازار قرار می‌گیرند؛ اما در مقابل دارایی‌های ارزش محور هیچ‌گاه از کانون توجه خارج نمی‌شوند. شاید سودآوری سرمایه‌گذاری ارزش محور کمتر باشد، اما از ریسک به‌مراتب پایین‌تری هم برخوردار است. 

 

بهترین سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی 

تنوع بازارهای مالی در دنیای امروز باعث شده تا سرمایه‌گذاران گزینه‌های زیادی را در مقابل خود ببینند. از سپرده‌گذاری در بانک‌ها گرفته تا خرید و فروش ارزهای دیجیتال، دامنه گسترده‌ای از روش‌ها را برای سرمایه‌گذاری پیش روی مردم در سراسر دنیا قرار می‌دهند. ضمن اینکه شرایط اقتصادی هر کشور (به‌خصوص تورم) نیز روی تعدد گزینه‌های سرمایه‌گذاری تاثیرگذار است. به‌عنوان مثال در یک کشور با تورم بالا، بسیاری از کالاها مانند خودرو و مسکن از حالت مصرفی خارج شده و جنبه سرمایه‌ای پیدا می‌کنند.  فارغ از این‌‌گونه موضوعات، ما در این جا روی تعدادی از رایج‌ترین بازارهای مالی برای سرمایه‌گذاری تمرکز می‌کنیم. 

 

1. بازار سهام (Stock)

بورس در هر کشوری به‌عنوان اصلی‌ترین بازار سرمایه‌گذاری از سوی دولت‌ها شناخته می‌شود. در قالب این بازار، شرکت‌های دولتی و خصوصی، تمام یا بخشی از مالکیت خود را در قالب سهام عرضه می‌کنند. بنابراین خریداران سهام شرکت‌ها در واقع مالکیت بخشی از آن‌ها را در اختیار می‌گیرند. 

میزان موفقیت شرکت‌ها در پیش‌برد برنامه‌های توسعه و خلق ثروت، به‌صورت مستقیم روی افزایش یا کاهش ارزش سهام آن‌ها تاثیر می‌گذارد. سرمایه‌گذاران هم با بررسی وضعیت عملکرد شرکت‌ها، به‌خصوص از طریق صورت‌های مالی برای خرید و فروش سهام تصمیم‌گیری می‌کنند. 

 

2. اوراق بهادار و قرضه (Security & Bond) 

خرید اوراق قرضه معمولا یکی از ساده‌ترین روش‌های سرمایه‌گذاری است. در این حالت دولت‌ها یا شرکت‌ها برای پیش‌برد برنامه‌های توسعه خود، اقدام به به عرضه اوراق قرضه، با ارزش مشخص می‌کنند و متعهد می‌شوند که در تاریخ مشخصی، اصل سرمایه را به‌همراه سود به‌سرمایه‌گذاران بازگرداند. در برخی موارد سود ثابت به خریداران اوراق تعلق می‌گیرد و گاهی اوقات نیز نرخ سود متغیر است. بنابراین در خرید و فروش اوراق قرضه، برخلاف سهام، مالکیت شرکت‌ها معامله نمی‌شود.

 

3. کامودیتی‌ها (Commodity) 

معاملات کالاها نیز از گذشته‌های دور تا به امروز یکی از گزینه‌های جذاب پیش روی سرمایه‌گذاران بوده است. امروزه کامودیتی‌ها در بازارهای مالی خرید و فروش می‌شوند. البته در بازار فارکس (Forex) بیشتر معاملات انرژی (نفت خام)، محصولات کشاورزی (گندم) و فلزات گران‌بها (طلا، نقره، مس و …) را شاهد هستیم. معاملات کامودیتی‌ها به‌دو صورت انجام می‌شوند. برخی از این معاملات با تحویل کالای خریداری شده همراه هستند. در مقابل دسته‌ای دیگر از معاملات نیز هستند که تنها روی تغییر قیمت کامودیتی‌ها انجام می‌شوند. 

 

4. ارزهای دیجیتال (Cryptocurrency) 

بازار کریپتوکارنسی یکی از جدید‌ترین گزینه‌های سرمایه‌گذاری است. این بازار حدود 15 سال عمر دارد و بیت‌کوین به‌عنوان نماد آن شناخته می‌شود. هزاران ارز دیجیتال در بازار کریپتوکارنسی هستند که برخی از آن‌ها گزینه‌های جذابی برای سرمایه‌گذاری به‌شمار می‌روند. اگر به تاریخچه 15 ساله این بازار نگاه کنید، یک نکته مهم دستگیرتان می‌شود. در هیچ بازار مالی دیگری، نوسانات صعودی و نزولی قیمت مانند ارزهای دیجیتال به‌چشم نمی‌خورد. بنابراین با ورود به این بازار باید خود را برای هر اتفاقی آماده کنید. 

بیت‌کوین، بهترین ارز دیجیتال برای سرمایه‌گذاری
بیت‌کوین، بهترین ارز دیجیتال برای سرمایه‌گذاری

5. جفت ارزهای معاملاتی (Currency Pairs) 

به‌لطف بازار فارکس (Forex)، امکان معامله‌ی شاخص‌های سهام شرکت‌های بزرگ بین‌المللی برای سرمایه‌گذاران در سراسر دنیا فراهم شده است. علاوه بر آن فارکس، به‌عنوان بزرگ‌ترین بازار مالی دنیا امکان معامله جفت ارزهای معاملاتی متشکل از ارزهای فیات را فراهم می‌کند. 

جفت ارزهای معاملاتی در بازار فارکس را می‌توان به دو دسته اصلی (Major) و فرعی (Minor) طبقه‌بندی کرد. جفت ارزهای اصلی مربوط به ارزهای رسمی کشورهای قدرتمند اقتصادی مانند آمریکا، ژاپن، انگلیس و … هستند. در بازار فارکس خرید و فروش مستقیم ارزهای فیات صورت نمی‌گیرد. بلکه سرمایه‌گذاران از محل افزایش یا کاهش ارزش ارز رسمی کشورها در مقابل یکدیگر به‌سود می‌رسند. 

حتی اگر مایل نیستید که به‌صورت مستقیم در فارکس معامله کنید، می‌توانید از حساب پم (PAMM) در بروکر آی‌تی‌بی کمک بگیرید. در قالب این حساب شما بخشی از سرمایه خود را در اختیار معامله‌گران حرفه‌ای قرار می‌دهید. آن‌ها با سرمایه شما معامله می‌کنند و در ازای برداشت بخشی از سود حاصل به‌عنوان دستمزد، اصل سرمایه به‌همراه مابقی سود را در اختیار شما قرار می‌دهند. 

 

6. صندوق‌های سرمایه‌گذاری (Fund)  

صندوق‌های سرمایه‌گذاری یک گزینه ایده‌آل برای تمام کسانی هستند که قصد ندارند به‌صورت مستقیم روی دارایی‌ها در بازارهای مالی سرمایه‌گذاری کنند. خوشبختانه در بسیاری از بازارهای مالی اعم از بورس، فارکس، ارزهای دیجیتال، طلا و … صندوق‌های سرمایه‌گذاری اختصاصی وجود دارند. علاوه بر آن برخی از صندوق‌ها نیز هستند که ترکیبی از دارایی‌های مختلف مانند رمزارزها، طلا، سهام و … را یکجا در کنار هم جمع می‌کنند. 

با خرید هر واحد از یک صندوق، شما اختیار سرمایه خود را به‌مدیران آن واگذار می‌کنید. به‌همین دلیل صندوق‌ها یک روش سرمایه‌گذاری غیرمستقیم به‌شمار می‌روند. انواع و اقسام صندوق‌های سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی وجود دارند؛ از صندوق‌های درآمد ثابت که شبیه به حساب‌های بانکی، سود مشخصی دارند تا صندوق‌های قابل معامله (ETF) که طرفداران زیادی در بازارهای سهام و رمزارزها پیدا کرده‌اند. 

 

چگونه سرمایه‌گذاری را شروع کنیم؟ 

مهم نیست که قصد سرمایه‌گذاری با پول کم را دارید یا به‌دنبال سپرده‌گذاری کلان هستید. شما نیاز به یک نقشه راه دارید که بر اساس آن پیش بروید. در اینجا چند نکته مهم را برای شروع سرمایه‌گذاری مطرح می‌کنیم که توجه به‌آن‌ها خالی از لطف نیست.

 

مسئولیت سرمایه‌گذاری خود را شخصا بپذیرید! 

اولین و مهم‌ترین نکته‌ای که باید در سرمایه‌گذاری مد نظر داشته باشید، این است که مسئولیت کامل هر تصمیمی را بپذیرید. شما می‌توانید به‌توصیه‌ی دیگران وارد یک بازار شوید، اما فراموش نکنید که در صورت ضرر کردن نمی‌توانید انگشت اتهام را به‌طرف هیچ کس غیر از خودتان بگیرید. به‌همین دلیل تمام سرمایه‌گذاران موفق در دنیا توصیه می‌کنند که به‌جای عمل کردن به‌توصیه‌های دیگران، شخصا روی گزینه‌های سرمایه‌گذاری تحقیق و سپس بهترین مورد را انتخاب کنید. 

 

برآورد دقیقی از سرمایه خود داشته باشید! 

شما می‌توانید در بازاری مانند بازار رمزارزها، با کمتر از 1 دلار هم به‌ خرید برخی از ارزهای دیجیتال بپردازید. نکته مهم این است که تصویر واضحی از میزان سرمایه‌ای که قصد دارید وارد بازارهای مالی کنید، پیش روی شما باشد. به‌عبارت دیگر تنها بخشی از سرمایه خود را وارد بازارهای مالی کنید که حتی اگر تمام آن را به‌کلی از دست دادید، خللی در روند عادی زندگی شما ایجاد نشود. همچنین فراموش نکنید که در سرمایه‌گذاری، باید مدت نسبتا طولانی برای به‌بار نشستن نتایج، صبوری به خرج دهید. 

 

اصول مدیریت ریسک در سرمایه‌گذاری را یاد بگیرید!

پیش از آنکه به‌سود کردن در بازارهای مالی فکر کنید، باید توجه داشته باشید که مسئولیت اصلی شما حفظ اصل سرمایه‌ای است که وارد بازار می‌کنید. اینجاست که پای اصول مدیریت ریسک به‌میان می‌آید. هیچ‌گاه نمی‌توان ریسک سرمایه‌گذاری را به‌صفر رساند؛ اما به‌کمک اصول مدیریت ریسک این امکان وجود دارد که احتمال ضرر و زیان به حداقل کاهش پیدا کند. 

مدیریت ریسک، شرط اصلی موفقیت در سرمایه‌گذاری
مدیریت ریسک، شرط اصلی موفقیت در سرمایه‌گذاری

در ساده‌ترین تعبیر، مدیریت ریسک به‌معنای آن است که بازدهی یک سرمایه‌گذاری را در مقایسه با ریسک احتمالی آن برآورد کنید. مفهومی که بین فعالان بازارهای مالی تحت عنوان ریسک به ریوارد (Risk / Rivard) شناخته می‌شود. هر چه نسبت بازدهی یک سرمایه‌گذاری در مقایسه با ریسک آن بیشتر باشد، احتمال موفقیت شما در آن بالاتر می‌رود. 

 

تحلیل تکنیکال و فاندامنتال بیاموزید! 

حتی اگر بهترین ارز دیجیتال برای سرمایه‌گذاری را انتخاب کنید، مادامی که نقطه ورود و خروج مناسبی را در نظر نگیرید، شانسی برای موفقیت نخواهید داشت. هنر پیدا کردن محدوده‌ی قیمت مناسب برای خرید و فروش دارایی‌ها در بازارهای مالی، یکی از مهم‌ترین مهارت‌های سرمایه‌گذاران است. 

برای این منظور شما نیاز به یادگیری تحلیل تکنیکال و فاندامنتال دارید. فراموش نکنید که نمی‌توانید تنها روی یکی از آن‌ها برای فعالیت در بازارهای مالی تمرکز کنید. هر چند که در سرمایه‌گذاری‌های طولانی مدت، اهمیت تحلیل فاندامنتال برای برآورد ارزش ذاتی دارایی‌ها در زمان فعلی و آینده به‌مراتب بیشتر است. 

 

معرفی بهترین کتاب‌های آموزشی در زمینه سرمایه‌گذاری 

سرمایه‌گذاران حرفه‌ای همواره در حال آموزش دیدن هستند. به‌عبارت دیگر هر چقدر هم که در سرمایه‌گذاری‌های خود موفق عمل کنید، نباید دست از یادگیری در این حوزه بردارید. مطالعه کتاب‌های علمی در حوزه سرمایه‌گذاری برای ارتقای دانش شما بسیار مفید است. البته باید توجه داشته باشید که متاسفانه تعداد قابل توجهی از عناوین موجود در بازار نشر مرتبط با این حوزه، در ردیف کتاب‌های زرد قرار می‌گیرند. 

در اینجا 5 کتاب برجسته در زمینه سرمایه‌گذاری را معرفی می‌کنیم. برخی از این کتاب‌ها به‌فارسی ترجمه شده‌اند و بعضی دیگر به‌زبان انگلیسی در دسترس هستند: 

  • کتاب The Bond King: اثر مری چیلدز (Mary Childs) 
  • کتاب سرمایه‌گذار هوشمند (The Intelligent Investor): اثر بنجامین گراهام (Benjamin Graham) 
  • کتاب سرمایه‌گذاری صبورانه (Patient Capital): اثر ویکتوریا ایواشینا (Victoria Ivashina) 
  • کتاب روانشناسی پول (The Psychology of Money): اثر مورگان هاوسل (Morgan Housel)
  • کتاب راهنمای سرمایه‌گذاری برای همیشه (The Only Investment Guide You’ll Ever Need): اثر اندرو توبیاس (Andrew Tobias) 

 

جمع‌بندی 

سرمایه‌گذاری یکی از مفاهیم سهل و ممتنع در دنیای ماست. اگر روزگاری همه از ضرورت پس‌انداز برای آینده صحبت می‌کردند، امروز شکی وجود ندارد که تنها راه عاقلانه‌ی پس انداز برای حفظ و ارتقای ارزش دارایی، سرمایه‌گذاری است. مهم نیست که چقدر به سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی علاقه دارید. باید توجه داشته باشید که بدون سرمایه‌گذاری به‌سختی می‌توانید خواسته‌های خود را محقق کنید. به‌نظر شما بهترین سرمایه‌گذاری در ایران چیست؟ تجربیات خود را در این زمینه با ما در میان بگذارید. 

 

سوالات متداول 

  1. بهترین سرمایه‌گذاری در ایران چیست؟ 

بر اساس میزان سرمایه‌ اولیه‌ای که در اختیار دارید، می‌توانید به‌سراغ بازارهای مختلف مانند املاک و مستغلات، طلا، بورس، فارکس و ارزهای دیجیتال در ایران بروید. 

 

  1. آیا سرمایه‌گذاری در طلا بدون ریسک است؟ 

هر چند تجربه نشان داده که ریسک سرمایه‌گذاری در طلا نسبت به بسیاری دیگر از بازارها در بلندمدت کمتر است، اما خالی از ریسک نیست. 

 

  1. بهترین ارز دیجیتال برای سرمایه‌گذاری چیست؟ 

بدون تردید، بیت‌کوین بهترین ارز دیجیتال برای سرمایه‌گذاری به‌شمار می‌رود. 

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اسکرول به بالا